Muzeum im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego - Leśniczówka Pranie
Obrośnięta dzikim winem stoi na niewielkiej polanie w pobliżu stromego brzegu jeziora Nidzkiego. W budynku mieści się Muzeum K.I. Gałczyńskiego, we wnętrzu którego odtworzono warszawski gabinet poety. Ekspozycja obejmuje także liczne zdjęcia, rękopisy, listy i pamiątki. Konstanty Ildefons Gałczyński był poetą, którego twórczość w pewnym okresie życia była ściśle związana z Mazurami. Nieskazitelna przyroda - lasy, zwierzęta, jezioro, życzliwi, nowo poznani gospodarze i w końcu ukochana żona pozwolili skupić się na pisaniu. W Praniu powstały poematy "Kronika Olsztyńska", "Wit Stwosz", "Niobe" oraz wiele innych uroczych wierszy.
W leśniczówce w lipcu i sierpniu odbywają się wieczorki poetyckie połączone z recytacją wierszy Gałczyńskiego i prezentacją muzyki poważnej. W tym czasie Pranie odwiedza wielu gości spragnionych kontaktu ze sztuką. Spotkać i usłyszeć można tu wybitnych artystów polskiej estrady, którzy licznie odwiedzają leśniczówkę. Muzeum K. I. Gałczyńskiego od lat stanowi niekwestionowane centrum kultury nie tylko Gminy Ruciane-Nida, ale całego powiatu piskiego.
Izba Regionalna w Wejsunach
Wieś malowniczo położona na rozległej polanie wśród lasów Puszczy Piskiej, na wschodnich brzegach jezior Wejsunek i Warnołty. Niewątpliwie najciekawszym znaleziskiem z Wejsun jest kamienny posąg starożytnego pruskiego bóstwa tzw. Kamienna Baba, pochodząca z okresu plemienia Galindów i przedstawiająca boginię Kurko. Posąg, stoi dziś przed Muzeum Ziemi Piskiej w Piszu. W jednej z drewnianych chałup mieści się Izba Regionalna ze zbiorem starych mebli i sprzętów domowych, narzędzi tkackich, rolniczych, rzadkich egzemplarzy gazet i druków mazurskich pisanych po polsku.
Stacja Badawcza PAN w Popielnie
Miejscowość wspaniale umiejscowionej na półwyspie otoczonym czterema jeziorami: Śniardwy, Bełdany, Mikołajskie i Warnołty, w której w latach pięćdziesiątych utworzono placówkę Polskiej Akademii Nauk. Od ponad 40 lat w Popielnie organizowanych jest szereg prac związanych z ochroną przyrody:
powstał program hodowli wolnej konika polskiego, gdzie na powierzchni 1600 ha znajduje się rezerwat wolno żyjących tabunów tych koni,
prowadzona jest hodowla zachowawcza bydła rasy polskiej czerwonej,
zorganizowano jedyną w Polsce hodowlę fermową bobrów, umożliwiającą poznanie biologii tego zwierzęcia,
prowadzone są prace z zakresu rolnictwa proekologicznego.
Przy Stacji Badawczej działa Ośrodek Edukacji Przyrodniczo-Ekologicznej, a także Muzeum, w którym na wyróżnienie zasługuje kolekcja zrzutów poroża jeleni, jedyna tego typu w Polsce.
Wierzba
Wieś położona u południowo-zachodniej podstawy Popielskiego Rogu. Prom samochodowo-pasażerski kursuje od maja przez cały sezon. Łączy Wierzbę z zachodnim brzegiem jez. Bełdany – Mikołajkami i Kamieniem.
Park Dzikich Zwierząt Kadzidłowo
Amatorom zwierząt żyjących na wolności, którzy chcieliby poznać ich zwyczaje i zachowanie polecamy wyprawę do Kadzidłowa. Można zobaczyć z bliska sarny, jelenie, daniele, nawet wilki i inne zwierzęta. Spacerują one i mieszkają w parku, a fachowi przewodnicy oprowadzają grupy turystów, wyjaśniając obyczaje oglądanych gatunków. Miejsce to odwiedzane jest przez wielu turystów i cieszy się dużą popularnością.
Klasztor Staroobrzędowców i Cerkiew Prawosławna w Wojnowie
Podczas wakacyjnych wędrówek, będąc na Mazurach, warto odwiedzić wieś Wojnowo. Kręta droga wśród pól prowadzi do uroczo położonego nad brzegiem jeziora Duś klasztoru staroobrzędowców. Klasztor w Wojnowie to miejsce wyjątkowe, szczególnie sprzyjające rozmyślaniom o poświęceniu, wierze, odwadze jego mieszkańców. W klasztorze znajdują się ikony, które należały do unikalnych zabytków sztuki sakralnej w kraju, a także księgozbiór klasztorny z rękopisami i starymi drukami. Dbają o to miejsce, chroniąc tradycję i historię, H.L. Ludwikowscy. W 1922 roku na miejscu starej drewnianej spalonej świątyni staroobrzędowców, powstała murowana molenna. Do zabytków Wojnowa należy również cerkiew prawosławna. W pobliżu wsi od strony zachodniej przepływa rzeka Krutynia - jedna z największych atrakcji turystycznych Mazur. Na terenie wsi objęto ochroną pojedyncze obiekty: głazy narzutowe, znajdujące się na południowy wschód od Wojnowa.
Głazy narzutowe w Wojnowie
Na południe od wsi Wojnowo, w lesie, pomiędzy Jez. Duś, a drogą prowadzącą w kierunku szosy Szczytno-Ruciane, znajduje się jedno z największych głazowisk na Mazurach. Na powierzchni 9 ha znajduje się tu ok. 13500 głazów.
Ochroną objęto pojedyncze głazy narzutowe. W 1986 roku należały do nich między innymi 2 głazy znajdujące się na południowy wschód od Wojnowa:
- jeden o obwodzie 975 cm i wysokości 1,2 m;
- drugi o obwodzie 700 cm i wysokości 1 m.
Mazurski Park Krajobrazowy
Powstał w 1977 roku w celu ochrony środowiska przyrodniczego najcenniejszych fragmentów południowej części Krainy Wielkich Jezior Mazurskich oraz północnych rejonów Pojezierza Mrągowskiego i Równiny Mazurskiej. Park obejmuje swoimi granicami część gmin: Piecki, Mrągowo, Świętajno, Ruciane-Nida, Mikołajki, Orzysz, Pisz. Powierzchnia MPK wynosi 53 655 ha, a jego strefy ochronnej 18 608 ha. Jest to jeden z największych parków krajobrazowych w Polsce. Przyroda parku to m.in.:
ponad 60 jezior, w tym największe w Polsce jezioro Śniardwy,
około 850 gatunków roślin naczyniowych,
bogata fauna i ponad 200 gatunków ptaków,
11 rezerwatów przyrody, w tym rezerwat Krutynia Dolna, chroniący fragment parku o najbogatszej faunie i florze. Gnieżdżą się tu rzadkie gatunki ptaków: orzeł bielik, rybołów, orlik krzykliwy, puchacz, żuraw. Wśród roślin na uwagę zasługuje 10 gatunków storczyka, owadożerne rośliny – rosiczka i pływacze.
Centrum Rozrywki Kapiodoro
Amfiteatr. Docelowo widownia pomieści ok. 5000 osób. Ponad 500 M2 scena amfiteatru położona jest tuż przy jeziorze. Widok na port dodaje mazurskiego klimatu wspaniałym koncertom, które już się odbywają.
Plac zabaw, to kolejna atrakcja Centrum Rozrywki Kapiodoro. Zjazdy linowe, trampoliny, piaskownice z wiaderkami, zjeżdżalnie, huśtawki, tablice kredowe, sprawią Waszemu dziecku niesamowitą radość. Plac zabaw jest uatrakcyjniany przez imprezy dla dzieci. Atmosfera bawiących się małolatów udziela się wszystkim - dzieciom, rodzicom i obsłudze. Warto przyjść tu ze swoją pociechą.
Ciuchcia Kapiodoro to wesoły, kolorowy pojazd, którym można wraz ze swoją pociechą wybrać się na przejażdżkę po pięknych mazurskich okolicach Rucianego-Nidy.
Śluza Guzianka
Śluza zaporowa łącząca jezioro Bełdany z jeziorem Guzianka Mała (długość 44 m, szerokość 7,5 m, różnica poziomu wody 2-3 m). Czynna od 1 maja do końca września.
Galindia - Mazurski Eden
Na trasie Mikołajki - Ruciane-Nida, nad jeziorem Bełdany znajduje się osada, która od kilku lat swoim niepowtarzalnym klimatem przyciąga rzesze gości. Okolice Iznoty już od V wieku p.n.e. do XIII wieku n.e. zamieszkiwały plemiona Galindów. Informacje o tych ludziach żyjących na obszarze Wielkich Jezior Mazurskich przekazał m.in. Tacyt i Ptolemeusz. Galindowie żyli w przyjaźni z naturą, tworząc model demokracji opartej o wspólny język oraz tradycje obyczajowe i religijne. Nie tworzyli żadnych struktur politycznych. O wszystkich ważniejszych sprawach decydowały wiece prowadzone przez Wajdelotę. Przez Galindię biegł szlak bursztynowy, którym przewożono na południe i zachód niezwykle cenny wówczas bursztyn. Przed kilku laty Galindowie powrócili na swoje pradawne ziemie. To Cezary Kubacki odnalazł legendy ludu Galindów i wskrzesił ich we współczesnym świecie. Jako Izegus II jest wodzem, szamanem i wajdelotą Galindów. Odwiedzającym polecić można Bursztynową Komnatę, zbiór wyrobów ilustrujących czas przeszły, stanowiący jednocześnie głębokie przesłanie dla następnych pokoleń, pieczary, termy oraz skansen Galindów.
Prywatne Muzeum Danuty i Krzysztofa Worobców w Kadzidłowie
Muzeum znajduje się w Kadzidłowie na terenie "Osady Kulturowej" wpisanej w 2004 roku do rejestru zabytków. W skład osady wchodzą drewniane budynki przeniesione z innych miejscowości:
podcieniowa chałupa z Warnowa (gm. Ruciane-Nida) z początku XIX wieku - obecnie znajduje się w niej muzeum
Chałupa z Dąbrów (gm. Szczytno) z początku XX wieku - obecnie znajduje się w niej "Oberża pod Psem"
Budynek podcieniowy (gospodarczy)
spichlerzyk (pocz. XX wieku) - obecnie stanowi fragment ekspozycji muzealnej
spichlerzyk podcieniowy (pocz. XX wieku) - obecnie urządzono w nim "banię" (czyli rosyjską saunę).
Najcenniejszym obiektem w osadzie jest chałupa z podcieniami w obu szczytach, zrębowa, wzniesiona z masywnych bali. Stanowi ona piękny, a zarazem unikalny przykład mazurskiego budownictwa ludowego z przełomu XVIII i XIX wieku (dwa oryginalne budynki tego typu znajdują się w Muzeum Budownictwa Ludowego w Olsztynku). W tym budynku znajduje się muzeum gdzie na parterze zaaranżowano wnętrze mieszkalne oraz odtworzono wnętrze wiejskiej szkoły (wraz z mieszkaniem nauczyciela). Na obszernym poddaszu znajduje się ekspozycja etnograficzna. Część eksponatów zgromadzono w sąsiadującym z chałupą spichlerzyku.
Muzeum czynne jest codziennie w godzinach od 11:00 do 17:00 przez cały rok (z wyjątkiem Świąt). Zwiedzanie odbywa się z przewodnikiem. Wstęp kosztuje 6 zł-bilet normalny i 5 zł-bilet ulgowy. Zwiedzanie muzeum przy grupie powyżej 12 osób należy uzgadniać telefonicznie. Adres: Danuta i Krzysztof Worobiec, Kadzidłowo 1, 12-210 Ukta tel. (87) 425-74-74
Sosna pospolita "Lira"
Sosna pospolita o nietypowej formie pokroju, tzw. "Lira" liczy 33 metry wysokości i 305 cm obwodu. Wiek - blisko 200 lat. Sosna rośnie przy al. Wczasów, przy drodze z Rucianego do Nidy.